De jongerenwebsite van de taalunie

taaladvies

   

Wanneer gebruik je een koppelteken?

Over het streepje

Wat zijn de regels voor het koppelteken?

Wanneer gebruik je een koppelteken?

De meeste samenstellingen schrijf je in het Nederlands aan elkaar.

• kassameisje

• wijkagent

• zomervakantie

Leesbaarheid

Je mag wel altijd een koppelteken zetten om de leesbaarheid te vergroten. Een koppelteken is een streepje.

• carnavalshit

• carnavals-hit

• antiaanbaklaag

• anti-aanbaklaag

• identiteitschip

• identiteits-chip

• parallelelementen

• parallel-elementen

Wanneer is het streepje echt nodig?

Klinkerbotsing

Bijvoorbeeld bij een zogenaamde klinkerbotsing: zo voorkom je dat twee klinkers per ongeluk als een andere klank gelezen worden.

• lenteui

• lente-ui

• autoongeluk

• auto-ongeluk

Gelijkwaardige woorden

Bij combinaties van twee of meer woorden die ook met elkaar verwisseld kunnen worden.

• hotel-restaurant

• zwart-wit

• cultureel-maatschappelijk

• links-extremistisch

Aardrijkskundige namen

Bij samengestelde aardrijkskundige namen.

• Aarle-Rixtel

• Knokke-Heist

Of aardrijkskundige namen met als linkerdeel een woord als Noord, Zuid, Centraal, Hoog, Beneden, Midden, Nieuw, Nederlands, Belgisch, Vlaams, Frans, Afro of Indo.

• Midden-Amerika

• Vlaams-Brabant

• Zuid-Hollands

• Nieuw-Zeelander

Hoofdletter

Voor een woorddeel met een hoofdletter.

• zwart-Amerikaans

• anti-Frans

• on-Engels

Cijfer, letter, symbool

Voor of achter een cijfer, een aparte letter of een symbool.

• 80-jarige

• 65+-kaart

• tussen-s

• A4-formaat

Initiaalwoord

In een samenstelling die begint of eindigt met een afkorting. 

• tv-kijker

• kleuren-tv

• IQ-test

• pc-netwerk

• CD&V-voorzitter

Oud-, non-, ex-

Als een woord begint met: niet-, non-, bijna-, oud-, ex-, aspirant-, adjunct-, substituut-, chef-, kandidaat-, interim-, stagiair-, leerling-, assistent-, collega- of meester-. Of eindigt met: -generaal, -president, -testamentair, -verbaal of -militair.

• niet-rookster

• oud-burgemeester

• ex-gedetineerde

• adjunct-directeur    

• directeur-generaal

• minister-president

• proces-verbaal

Ge + afkorting

Als er na een voorvoegsel als ge een afkorting volgt.

• ge-sms’t

Vernoeming

Bij een groep of werkstuk, genoemd naar iemand.

regering-Kennedy

• zaak-Profumo

• rapport-Van Traa

Sint of St.

Bij sint of St.

• Sint-Jozef

• St.-Anna

• sint-bernardshond

Bij woorden als:

• ik-roman

• het-woord

• jij-vorm

 

Wil je meer lezen?

Op andere websites:

Bijzondere gevallen met het koppelteken

Reactie toevoegen

taaladvies

Taalhelden: de game

Rappen zonder taalfouten

taaladvies

Is het gebeurd of gebeurt?

Wat is de laatste letter?

taaladvies

Is het word of wordt?

Is het met een d of met een t?